Tổ hợp D08 gồm Toán, Sinh học và Tiếng Anh, thường được dùng để xét công nghệ sinh học, nông nghiệp và nông học, môi trường, công nghệ thực phẩm, dinh dưỡng, thú y, tâm lý học và một số ngành sức khoẻ tại một số trường. Đây là tổ hợp dành cho người thích sự sống nhưng không mạnh Hoá học bằng Tiếng Anh, hoặc muốn giữ tiếng Anh làm lợi thế khi bước vào các ngành sinh học ứng dụng.
So với D01 hay D07, D08 xuất hiện ít hơn trong đề án, nên càng cần kiểm kỹ từng trường. Mọi ngành nêu dưới đây là những ngành "thường xét" D08 ở một số trường; mỗi trường quy định riêng và có thể đổi theo năm. Không có danh sách nào thay được đề án tuyển sinh chính thức của trường bạn nhắm.
Vì sao D08 ít gặp hơn mà vẫn đáng để ý
Phần lớn các ngành gắn với sinh học, từ y dược đến nông nghiệp, xét tổ hợp truyền thống B00 gồm Toán, Hoá, Sinh. Lý do là trong chương trình đại học, hoá sinh và hoá hữu cơ là nền của rất nhiều học phần. Vì thế tổ hợp không có Hoá như D08 thường chỉ là cửa phụ, xuất hiện ở các ngành mà Hoá không quá nặng hoặc tiếng Anh được coi trọng.
Tuy vậy, D08 đáng để ý vì nó phản ánh một kiểu học sinh có thật: yêu sinh học, tò mò về cây, con vật, cơ thể người, môi trường, nhưng Hoá học không phải sở trường. Với phương án thi bốn môn hiện hành, chọn Sinh học và Tiếng Anh làm môn tự chọn cho bạn D08, D01 và D13; nếu bạn thêm thế mạnh Ngữ văn, D01 trở thành đường song song mở rộng sang các ngành xã hội.
Điểm cần tỉnh táo là: vào ngành sinh học ứng dụng bằng D08 không có nghĩa là thoát khỏi Hoá. Phần lớn chương trình vẫn có hoá đại cương, hoá sinh. Nếu bạn chọn D08 vì sợ Hoá, hãy chuẩn bị tinh thần học lại phần nền ngay năm đầu, hoặc ưu tiên các ngành mà hoá học chiếm tỷ trọng nhỏ hơn như tâm lý học, sinh thái học, quản lý tài nguyên.
Nhóm ngành thường xét D08 và mức độ phổ biến
Bảng dưới gợi ý các nhóm ngành hay thấy D08, kèm nhận xét về việc tổ hợp này có phổ biến trong nhóm đó hay không. Nhận xét dựa trên xu hướng chung, không thay đề án của từng trường.
| Nhóm ngành | Ví dụ | D08 trong nhóm này |
|---|---|---|
| Công nghệ sinh học | Công nghệ sinh học, sinh học ứng dụng | Khá hay gặp cạnh B00, A00 |
| Nông nghiệp – lâm nghiệp | Nông học, khoa học cây trồng, bảo vệ thực vật, lâm sinh | Gặp ở một số trường nông lâm |
| Môi trường – tài nguyên | Khoa học môi trường, quản lý tài nguyên và môi trường | Gặp ở một số trường, thường cạnh B00, A00, D07 |
| Thực phẩm – dinh dưỡng | Công nghệ thực phẩm, dinh dưỡng | Gặp ở một số trường |
| Thú y – chăn nuôi | Thú y, chăn nuôi | Gặp ở một số trường nông lâm |
| Tâm lý học | Tâm lý học, tâm lý học giáo dục | Gặp ở một số trường bên cạnh các tổ hợp xã hội |
| Sức khoẻ | Điều dưỡng, y tế công cộng, một vài ngành khác | Ít trường dùng; phần lớn ưu tiên B00 |
Với nhóm sức khoẻ, những ngành có quy định riêng của Bộ về ngưỡng đầu vào hay điều kiện học lực, bạn phải đọc thêm phần điều kiện, không chỉ nhìn tổ hợp. Tổ hợp có trong danh sách chưa chắc bạn đủ điều kiện nộp.
D08 so với B00 và D07: chọn theo điều gì
D08 và B00 khác nhau ở Hoá và Anh. B00 gồm Toán, Hoá, Sinh; D08 thay Hoá bằng Anh. Nếu ngành bạn nhắm nhận cả hai, chọn tổ hợp bạn ổn định hơn. Nếu chỉ nhận B00, D08 không giúp được gì, và đó là lý do nhiều học sinh muốn vào ngành sức khoẻ vẫn chọn thi Hoá.
D08 và D07 khác nhau ở Sinh và Hoá. Cả hai có Toán và Anh. D07 mở nhiều hơn sang kinh tế, công nghệ, kỹ thuật hoá; D08 tập trung hơn vào sinh học ứng dụng, môi trường. Nếu bạn còn phân vân giữa kinh tế và sinh học, D07 cho nhiều cửa hơn; nếu đã chắc mình theo sinh học, D08 phản ánh đúng sở thích hơn.
Đừng chọn theo câu "môn nào dễ hơn". Hoá và Sinh khó theo những cách khác nhau. Hoá đòi tính toán và nắm cơ chế phản ứng; Sinh đòi hiểu hệ thống, nhớ và suy luận trên dữ kiện thí nghiệm. Hãy nhìn kết quả học tập thật của bạn qua nhiều bài kiểm tra.
Kiểm cả chương trình học, không chỉ tổ hợp. Mở khung chương trình đào tạo của ngành trên trang trường để xem năm đầu học những học phần nào. Nếu thấy nhiều hoá học, bạn biết D08 chỉ là cửa vào, còn việc học vẫn cần Hoá.
Ai hợp với D08 theo góc nhìn Holland
Học sinh chọn D08 thường có điểm cao ở nhóm Nghiên cứu (I) của Holland: thích quan sát, đặt câu hỏi, tìm quy luật trong tự nhiên. Nhiều bạn kèm theo nhóm Thực tế (R), thích làm việc ngoài trời, với cây, đất, động vật, dụng cụ. Mã IR hoặc RI là gợi ý tốt cho các ngành nông học, lâm sinh, thú y, quản lý tài nguyên, nơi phần lớn thời gian không ngồi trong văn phòng.
Một số bạn D08 lại có nhóm Xã hội (S) nổi bật, tức thích giúp đỡ, lắng nghe con người. Với mã kiểu SI hoặc IS, các ngành như tâm lý học, dinh dưỡng, y tế công cộng có thể gần hơn, vì chúng kết hợp hiểu biết về cơ thể và hành vi với làm việc trực tiếp cùng người khác.
Holland không biết bạn có dị ứng phấn hoa, có ngại mùi chuồng trại, có muốn sống ở thành phố hay không. Những yếu tố ấy cũng quyết định độ phù hợp. Nếu bạn định học thú y hay nông học, một buổi đến trang trại, vườn ươm hay phòng khám thú y để quan sát công việc thật sẽ cho bạn nhiều thông tin hơn mọi kết quả trắc nghiệm.
Ví dụ giả định: một bạn D08 ở Cần Thơ tra ngành
Thảo học lớp 11 ở Cần Thơ, lớn lên cạnh vườn cây ăn trái của gia đình, thích Sinh học và đọc tài liệu tiếng Anh về giống cây. Hoá học của Thảo ở mức khá nhưng không ổn định. Thảo định chọn Sinh học và Tiếng Anh làm môn tự chọn để có D08, và đang nghĩ tới ba ngành: công nghệ sinh học, bảo vệ thực vật và khoa học môi trường.
Khi tra đề án năm gần nhất của bốn trường có các ngành này, Thảo ghi lại được một bức tranh không đồng đều. Ngành công nghệ sinh học ở hai trường nhận D08, hai trường còn lại chỉ nhận A00, B00. Ngành bảo vệ thực vật ở trường nông nghiệp gần nhà nhận D08, còn trường ở thành phố khác thì không. Ngành khoa học môi trường thì cả bốn trường đều có ít nhất một tổ hợp Thảo dùng được, vì nhiều nơi nhận cả D01. Đây chỉ là ví dụ giả định để minh hoạ cách tra, không phản ánh trường thật nào.
Từ bảng đó, Thảo hiểu rằng nếu muốn giữ đủ lựa chọn ở ngành công nghệ sinh học, mình nên cân nhắc ôn thêm Hoá để có B00, hoặc tìm hiểu phương thức xét học bạ của các trường không nhận D08. Thảo cũng hiểu vì sao người lớn hay dặn đừng chọn môn chỉ theo cảm giác: một bảng tra mất một buổi tối, nhưng tiết kiệm được cả năm ôn lệch hướng.
Câu hỏi tự kiểm trước khi chọn D08
Trả lời thành thật những câu dưới đây trước khi dồn sức ôn Toán, Sinh, Anh:
- Ngành mình thích có nhận D08 ở ít nhất hai đến ba trường mình có thể theo học không, hay chỉ ở một nơi?
- Nếu năm sau trường bỏ D08 khỏi ngành đó, mình còn tổ hợp nào dự phòng từ các môn đã chọn thi?
- Mình chọn Sinh vì thật sự thích hay vì thấy điểm Sinh dễ cao hơn Hoá trong một hai học kỳ?
- Khung chương trình của ngành có bao nhiêu học phần hoá học, và mình sẵn sàng học bù chưa?
- Mình đã thử trải nghiệm công việc của ngành chưa: đọc về một ngày làm việc, nói chuyện với người đang học hoặc đang làm?
- Điều kiện học xa nhà, chi phí đi thực tập ngoài thực địa có phù hợp với gia đình không?
Nếu có từ hai câu bạn chưa trả lời được, hãy dành thêm thời gian tìm hiểu trước khi chốt. Chọn tổ hợp sớm là tốt, nhưng chọn đúng mới tiết kiệm được công ôn.
Lập phương án dự phòng khi ngành nhắm ít trường xét D08
Vì D08 không phổ biến bằng B00 hay D01, bạn nên có phương án dự phòng ngay từ đầu:
- Liệt kê mọi trường có ngành bạn thích và ghi tổ hợp từng trường dùng.
- Nếu đa số chỉ xét B00, cân nhắc đổi môn tự chọn để có B00, hoặc tìm hiểu phương thức xét học bạ, đánh giá năng lực mà trường dùng.
- Dùng D01 có sẵn từ Toán, Văn, Anh làm đường thứ hai, nhắm các ngành liên quan nhận D01 như quản lý tài nguyên, kinh tế nông nghiệp ở một số trường.
- Đặt nguyện vọng theo bậc: ngành và trường bạn mong muốn nhất ở trên, các lựa chọn có khả năng cao hơn ở dưới.
- Theo dõi đề án ngay khi trường công bố, vì danh sách tổ hợp có thể thay đổi so với năm trước.
- Ghi chú riêng những ngành có điều kiện đầu vào đặc thù như ngưỡng học lực hay khám sức khoẻ, để không bị loại vì một tiêu chí ngoài điểm thi.
- Trao đổi với thầy cô chủ nhiệm hoặc người làm công tác hướng nghiệp ở trường về danh sách này, vì họ thường biết các thay đổi trong đề án những năm gần đây của trường lân cận.
Phương án dự phòng không phải là chấp nhận thua trước. Nó giúp bạn bước vào kỳ thi với tâm thế nhẹ hơn, và nhẹ tâm thường làm bài tốt hơn.
Câu hỏi thường gặp
D08 gồm những môn nào?
D08 gồm Toán, Sinh học và Tiếng Anh. Theo phương án thi bốn môn hiện hành, bạn chọn Sinh học và Tiếng Anh làm hai môn tự chọn là có đủ điểm ba môn của D08, đồng thời có D01 nhờ Toán và Ngữ văn bắt buộc.
Ngành y khoa có xét D08 không?
Phần lớn trường xét ngành y khoa bằng B00 và một số tổ hợp có Hoá, Sinh. D08 rất ít khi được dùng cho y khoa; có trường dùng cho vài ngành sức khoẻ khác. Hãy đọc đề án từng trường và cả điều kiện đầu vào riêng của nhóm ngành sức khoẻ.
D08 có học được tâm lý học không?
Một số trường xét tâm lý học bằng D08 bên cạnh các tổ hợp xã hội như C00, D01, D14. Sinh học giúp bạn hiểu nền tảng thần kinh và hành vi, còn Tiếng Anh giúp đọc tài liệu chuyên ngành.
Chọn D08 thì có phải học Hoá ở đại học không?
Nhiều ngành sinh học ứng dụng, môi trường, thực phẩm vẫn có học phần hoá học đại cương và hoá sinh. Bạn nên xem khung chương trình đào tạo của ngành để biết khối lượng và chuẩn bị trước.
Học sinh giỏi Sinh, Anh nhưng Toán trung bình có nên chọn D08?
Toán vẫn chiếm một phần ba điểm D08, và nhiều ngành sinh học ứng dụng có thống kê ở năm đầu. Nếu Toán chỉ trung bình, hãy dành thêm thời gian cho môn này hoặc cân nhắc các tổ hợp, phương thức khác mà ngành nhắm chấp nhận.
Có nên chọn D08 chỉ vì nghe nói ít người thi?
Không nên. Mức cạnh tranh phụ thuộc vào ngành, trường và năm, không chỉ vào số người có điểm một tổ hợp. Hãy chọn D08 vì nó khớp với năng lực và sở thích của bạn, rồi kiểm xem ngành nhắm có nhận không.