PhuHop.comPhù Hợp
Tự đánh giá sở thích, năng lực, giá trị

Đi ngày hội tư vấn tuyển sinh để thử ngành: chuẩn bị gì, hỏi ai, quan sát gì

Ngày hội tư vấn tuyển sinh là dịp hiếm để hỏi người trong nghề. Danh sách chuẩn bị, câu hỏi cho sinh viên và giảng viên, và cách ghi lại để kiểm sở thích của mình.

Busy university open day in Đà Nẵng, rows of booths under white tents, groups of Vietnamese teenagers walking between them, wide aerial angle, bright morning light

Ngày hội tư vấn tuyển sinh có giá trị nhất khi bạn dùng nó để kiểm sở thích của mình với một nhóm ngành cụ thể, bằng cách hỏi thẳng sinh viên và giảng viên đang ở trong ngành đó về việc học hằng ngày. Nếu chỉ đi vòng nhận tài liệu, bạn mang về một túi giấy và rất ít thông tin mới.

Bài này hướng dẫn chuẩn bị trước một tuần, chọn quầy và chọn người để hỏi, bộ câu hỏi giúp lộ ra thực tế của ngành, những gì cần quan sát ngoài lời nói, và cách ghi lại sau buổi để đối chiếu với kết quả tự đánh giá của bạn. Mục tiêu không phải chọn trường trong ngày hôm đó, mà là biết mình còn muốn ngành đó hay không sau khi nghe người trong cuộc kể.

Ngày hội không chỉ để nhận tài liệu

Mỗi năm, nhiều tỉnh thành và các trường tổ chức ngày hội tư vấn tuyển sinh, hướng nghiệp, thường vào học kỳ hai. Không khí ở đó đông vui, quầy nào cũng có người đón, tài liệu in đẹp. Chính vì vậy, học sinh hay rơi vào trạng thái lướt qua: dừng ở quầy có nhiều người, nhận tờ giới thiệu, chụp ảnh rồi đi tiếp.

Thông tin trên tờ giới thiệu bạn đọc được ở nhà. Thứ bạn không đọc được ở nhà là câu trả lời của một sinh viên năm hai về việc tuần trước họ đã học gì, làm bài tập gì, có môn nào khiến họ suýt bỏ. Đó là dữ liệu thật để bạn kiểm xem sở thích của mình có trụ được với thực tế của ngành không.

Hãy coi ngày hội như một buổi phỏng vấn ngược: bạn là người phỏng vấn ngành học. Người đứng quầy được cử ra để trả lời câu hỏi, nên bạn không cần ngại. Chuẩn bị kỹ sẽ giúp bạn hỏi được nhiều trong thời gian ngắn và không bị cuốn theo lời giới thiệu chung.

Chuẩn bị trước một tuần

Một buổi ngày hội thường chỉ kéo dài nửa ngày, và bạn khó ghé được quá năm sáu quầy nếu muốn hỏi kỹ. Chuẩn bị trước giúp bạn dùng thời gian đúng chỗ.

  1. Chọn hai đến ba nhóm ngành bạn đang cân nhắc, dựa trên kết quả tự đánh giá sở thích, điểm mạnh và giá trị.
  2. Với mỗi nhóm ngành, viết ra hai điều bạn đang mong đợi và một điều bạn còn lo. Ví dụ: "mong được làm nhiều dự án thực tế, mong có nhiều giờ thực hành; lo là toán quá nặng".
  3. Xem trước danh sách đơn vị tham gia nếu ban tổ chức công bố, đánh dấu quầy có ngành bạn quan tâm.
  4. Soạn sẵn năm đến bảy câu hỏi, ghi vào điện thoại hoặc sổ nhỏ. Câu hỏi nên xoay quanh điều mong và điều lo đã viết.
  5. Rủ một người bạn có mối quan tâm khác. Hai người tách ra hỏi rồi kể lại cho nhau sẽ thu được nhiều hơn đi cả nhóm cùng một quầy.

Nếu bố mẹ đi cùng, nên thống nhất trước ai hỏi câu gì. Phụ huynh thường quan tâm tới cơ hội việc làm và chi phí; bạn nên giữ phần hỏi về việc học hằng ngày, vì đó là phần chỉ bạn mới biết mình có hợp hay không.

Hỏi ai và hỏi gì

Ở mỗi quầy thường có cán bộ tuyển sinh, giảng viên và sinh viên. Mỗi người trả lời tốt những loại câu hỏi khác nhau.

Người được hỏiCâu hỏi nên dùngĐể biết điều gì
Sinh viên năm hai, năm ba"Tuần này anh chị học những môn gì, môn nào khó nhất?"Nhịp học thật, chỗ dễ nản
Sinh viên năm hai, năm ba"Có điều gì về ngành mà trước khi vào anh chị không biết?"Khoảng cách giữa hình dung và thực tế
Giảng viên"Sinh viên nào thường học tốt ngành này, họ có điểm chung gì?"Kiểu người hợp ngành, đối chiếu với điểm mạnh của bạn
Giảng viên"Năm đầu học những môn nền nào, và vì sao cần chúng?"Mức nặng của môn cơ sở, thường là Toán hoặc ngoại ngữ
Cán bộ tuyển sinh"Ngành này năm nay xét những phương thức nào, tổ hợp nào?"Thông tin để tra tiếp trong đề án
Cán bộ tuyển sinh"Sinh viên có thực tập, thực hành ở đâu, từ năm mấy?"Lượng trải nghiệm thực tế trong chương trình

Câu trả lời của sinh viên thường thật hơn lời giới thiệu, nhưng cũng chỉ là trải nghiệm của một người. Nếu được, hãy hỏi hai sinh viên khác nhau cùng một câu và so câu trả lời.

Quan sát gì ngoài lời nói

Sinh viên nói về ngành bằng giọng thế nào. Họ hào hứng khi kể về một môn học, hay chỉ nhắc lại câu giới thiệu đã học thuộc? Sự hào hứng tự nhiên khi kể chuyện cụ thể là tín hiệu đáng tin về không khí ngành.

Sản phẩm được trưng bày. Nhiều quầy mang mô hình, bài thiết kế, sản phẩm của sinh viên. Thử xem loại sản phẩm đó có khiến bạn tò mò, muốn hỏi cách làm không. Phản ứng đầu tiên của bạn là dữ liệu.

Câu hỏi của người khác. Đứng nghe các bạn khác hỏi cũng có ích. Đôi khi họ hỏi đúng điều bạn chưa nghĩ ra, và câu trả lời có thể làm bạn thấy hứng thú hơn hoặc nguội đi.

Cảm giác của bạn sau khi rời quầy. Bạn muốn biết thêm, hay thấy nhẹ nhõm khi đi khỏi? Ghi lại cảm giác ngay lúc đó, trước khi những quầy sau làm nó nhạt đi.

Ngày mở cửa, phòng thực hành, buổi học thử

Ngoài ngày hội tập trung, nhiều trường có ngày mở cửa đón học sinh tham quan khuôn viên, phòng thí nghiệm, xưởng thực hành, hoặc tổ chức buổi học thử, trại hè ngắn ngày. Đây là cơ hội tốt hơn ngày hội để thử ngành, vì bạn được thấy nơi sinh viên học và đôi khi được làm thử một việc nhỏ.

Khi đi những buổi này, bạn chú ý tới không gian học tập: phòng học có nhiều giờ thực hành không, sinh viên làm việc nhóm hay làm riêng, thiết bị dùng hằng ngày là gì. Những điều này nói nhiều về nhịp học của ngành. Một bạn thích làm bằng tay sẽ hào hứng ở xưởng cơ khí; một bạn thích làm việc yên tĩnh có thể thấy thư viện và phòng máy hợp hơn.

Nếu được làm thử, như vẽ một bản phác, lắp một mạch đơn giản, dựng một đoạn video ngắn, chú ý xem bạn có muốn làm tiếp khi hết giờ không. Cảm giác tiếc khi phải dừng là một trong những tín hiệu rõ nhất về sở thích. Thông tin về các buổi này thường có trên kênh chính thức của trường, thầy cô hướng nghiệp ở trường bạn cũng có thể biết.

Dùng ngày hội để kiểm kết quả sở thích Holland

Nếu bạn đã làm trắc nghiệm sở thích nghề Holland, ngày hội là dịp tốt để kiểm kết quả đó với thực tế. Giả sử mã của bạn nghiêng về Nghiên cứu và Thực tế. Bạn có thể ghé quầy của một ngành kỹ thuật và một ngành khoa học cơ bản, hỏi sinh viên về tỷ lệ giờ làm thí nghiệm, làm đồ án, so với giờ nghe giảng. Câu trả lời giúp bạn thấy ngành nào đặt bạn vào đúng loại hoạt động mà mã Holland gợi ý.

Bạn cũng nên ghé ít nhất một quầy ngoài vùng kết quả Holland của mình. Mục đích là để kiểm ngược: nếu một ngành thuộc nhóm mà bạn có điểm sở thích thấp lại khiến bạn tò mò thật sự khi nghe kể, có thể trắc nghiệm chưa bắt được một phần của bạn, thường vì bạn chưa từng thử loại hoạt động đó.

Kết quả Holland là gợi ý xu hướng, không phải danh sách ngành được phép. Ngày hội cho bạn thêm dữ kiện để gợi ý đó cụ thể hơn: từ "mình thuộc nhóm Xã hội" thành "mình hào hứng khi nghe về công tác xã hội ở trường học, nhưng nguội đi khi nghe về chăm sóc bệnh nhân". Mức cụ thể đó mới dùng được khi lập danh sách ngắn.

Ghi chép ngay sau buổi

Trí nhớ về một buổi đông người phai rất nhanh. Tối hôm đó, bạn dành mười lăm phút ghi lại cho từng nhóm ngành đã hỏi:

  • Hai điều bạn mong đợi trước đó: được xác nhận, bị bác bỏ, hay chưa rõ?
  • Điều bạn lo trước đó: nhẹ đi hay nặng hơn sau khi nghe?
  • Một điều mới bạn chưa biết về ngành.
  • Mức hứng thú của bạn sau buổi so với trước buổi: tăng, giữ nguyên, hay giảm.
  • Câu hỏi còn lại cần tìm hiểu tiếp, và tìm ở đâu: đề án tuyển sinh, người quen làm nghề, thầy cô.

Đặt ghi chép này cạnh kết quả tự đánh giá trước đó. Nếu một ngành vẫn giữ được hứng thú sau khi bạn đã nghe cả mặt khó của nó, đó là ngành nên giữ trong danh sách ngắn. Nếu hứng thú giảm mạnh, đó cũng là kết quả tốt, vì bạn biết sớm thay vì sau một năm học.

Những điều nên tránh ở ngày hội

Một vài thói quen phổ biến làm giảm giá trị của buổi đi, và bạn có thể tránh khá dễ:

  • Đi theo đám đông. Quầy đông chưa chắc là ngành hợp với bạn. Bám danh sách đã chuẩn bị.
  • Chỉ hỏi về điểm. Câu hỏi "năm ngoái bao nhiêu điểm" tra được trên công bố chính thức của trường. Dành thời gian hỏi điều không tra được.
  • Tin lời hứa chung chung. Câu như "ra trường chắc chắn có việc" là lời giới thiệu, không phải dữ liệu. Hỏi lại cụ thể: sinh viên thường làm việc ở đâu, làm gì.
  • Quyết định ngay tại chỗ. Không khí ngày hội dễ làm bạn hứng lên. Về nhà, đọc lại ghi chép sau vài ngày rồi mới kết luận.
  • Để lại thông tin cá nhân tràn lan. Nhiều nơi xin số điện thoại, email để gửi thông tin. Bạn chỉ nên để lại ở nơi thật sự quan tâm.

Giữ những điều này trong đầu, một buổi ngày hội nửa ngày có thể cho bạn nhiều thông tin hơn vài tuần đọc trên mạng.

Câu hỏi thường gặp

Ở tỉnh em ít khi có ngày hội tuyển sinh, có cách nào khác không?

Bạn có thể theo dõi các buổi tư vấn trực tuyến mà nhiều trường tổ chức, hỏi thầy cô hướng nghiệp về các buổi trường tổ chức tại địa phương, hoặc nhắn hỏi anh chị cựu học sinh đang học ngành bạn quan tâm. Một cuộc gọi với cựu học sinh đôi khi còn thật hơn ngày hội.

Em ngại hỏi trước đám đông thì sao?

Hãy đến sớm khi quầy còn vắng, hoặc chờ lúc nghỉ trưa. Bạn cũng có thể nhờ bạn đi cùng hỏi câu đầu tiên, rồi bạn hỏi tiếp. Mang câu hỏi viết sẵn giúp bớt lúng túng, vì bạn chỉ cần đọc lại.

Có nên đi ngày hội từ lớp 10, lớp 11 không?

Nên. Đi sớm giúp bạn biết những nhóm ngành mình chưa từng nghĩ tới và còn đủ thời gian chọn môn học hoặc luyện năng khiếu nếu cần. Lớp 12 đi để kiểm lại danh sách ngắn, còn lớp 10, 11 đi để mở rộng hiểu biết.

Sinh viên ở quầy có nói thật về ngành không?

Phần lớn sinh viên trả lời thật khi được hỏi cụ thể về trải nghiệm của họ, nhất là câu hỏi về môn khó hay điều bất ngờ. Tuy vậy, họ đang đại diện cho trường nên đôi khi thiên về mặt tốt. Hỏi hai người và hỏi thêm ở ngoài là cách cân bằng.

Sau ngày hội em thấy hứng thú với một ngành hoàn toàn mới, có nên đổi hướng không?

Chưa nên đổi ngay. Hãy đưa ngành mới vào quy trình tự đánh giá như các ngành khác: đối chiếu với sở thích, điểm mạnh, giá trị, tổ hợp môn và hoàn cảnh. Nếu sau vài tuần nó vẫn đứng vững, đó là lựa chọn đáng cân nhắc thật.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138